Ustadan çırağa aktarılan geleneksel yöntemlerle hazırlanan hamurlar, hiçbir katkı maddesi içermeden meşe odunu ateşinde taş fırınlarda pişirilerek kendine has kehribar rengine ve aromasına kavuşuyor.

Ustalarından öğrendiği asırlık geleneği 1970'li yıllarda Manisa'ya taşıyan ve sonrasında yaptığı girişimlerle Taban Simidine coğrafi tescil alan İsmail Gültekin, Ramazan ayı boyunca mesaisini iftar sonrasından sahur vaktine kadar kaydırdı.

"Manisa'da ‘gece simidi' kavramını başlattık"

İşletme sahibi ve taban simidinin coğrafi işaret tescil sürecindeki öncü isimlerden biri olan emektar usta İsmail Gültekin, bu geleneği yaşatmanın gururunu yaşadıklarını belirterek,

"1975'ten beri ben bu taban simidini üretmeye devam ediyorum. Benim eski fırınımda 30 çocuk simit satardı. Darbe zamanlarında ‘Bu simitleri kim satıyor? Burada ne yapıyorsunuz?' diye sorduklarında ben de onlara çocukların evlerine ekmek götürdüklerini belirterek fırınımı kapatmadım. Manisa'da grevler varken gece ekmek çıkaran fırın yokken geceleri taban simidi çıkararak Manisalıları ‘Gece simidi' kavramına alıştırdık. Manisalılar da gece simidini çok sevdi ve biz de devam ettiriyoruz" dedi.

Taban simidinde önemli olan faktörün nohut mayası olduğuna dikkat çeken Gültekin,

"Maya çok önemli. Mayasında özellik var, ustalık var. Bilgi isteyen bir iş. Mekanlarımız kara fırındır. İş kara fırında değil belki ama bizim tavsiyemiz bu simidi kara fırında pişirilmesi" diye konuştu.

"Manisa Mesir Macunu bizden 7 ay sonra coğrafi işareti aldı"

Taban simidinin Manisa için önemli bir lezzet olduğunu belirten Gültekin,

"Dünyanın en güzel simidi bu. Ben başka simit tanımam. Bizim coğrafi işaretimiz de var. Bize de bir güven veriyor. Biz müracaat ettikten sonra 8 yıl Ankara'ya gittik geldik. Kolay verilmiyor coğrafi işaret. Şimdi odalar birliği tarafından coğrafi işaret veriliyor. Ankara'da uğraşmaya gerek yok. Manisa Mesir Macunu bizden 7 ay sonra coğrafi işareti aldı. Biz tavsiye ettik müracaat ettiler. Onlara hemen verdiler coğrafi işareti. Tabi Mesir Macunu coğrafi işareti hak ediyor. Tabi sürekli gelip kontrol ediliyoruz. Doğru mu yanlış mı yapıyoruz diye Ankara'dan heyet gelip kontrol ediyor" dedi.

Tepkiler sonrası ortaya çıkan 21 Ekim 2025 tarihli ‘Hayvan Koruma Kurulu Kararları’nda Manisa Valiliği, Manisa Büyükşehir Belediye Başkanlığı, 17 ilçenin kaymakamlığı, 17 ilçenin belediye başkanlığı, İl Milli Eğitim Müdürlüğü, İl Müftülüğü, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Manisa Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlüğü, Manisa Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Müdürlüğü, İl Sağlık Müdürlüğü ve Manisa Veteriner Hekimler Odası imzası bulunurken, HAKDEM Başkanı Reyhan Elbirler’in şerh yazısı bulunuyor. Kararlarda şu maddeler yer almıştı;

1) Yapımı devam eden hayvan bakımevi ve doğal yaşam alanlarının yapım süreçlerinin bitirilerek en kısa sürede hizmete alınması.

2) Sahipsiz hayvanlarla ilgili olarak İl ve İlçe Koruma–Kontrol Eylem Planlarında yer verilen eylemlere ait bilgi toparlama ve karşılaştırma amacı ile süreçte ilçe bazında yapılan işleri değerlendirmek amacı ile değerlendirme ve izleme çalışmalarının yapılması.

3) Sahipsiz hayvan kaynaklı ve belediyelere intikal eden ısırılma, posta, menfi olayların yerinde incelemelerin yapılması, alınan kararların uygulanması için yerel yönetimlerce oluşturulan toplama ekiplerinin ilgili yerlere (muhtarlık, okul, sağlık ocağı vb.) iletişim bilgilerinin iletilmesi,
Denetimlerin (AĞ KiTAP, PTS, Kısırlaştırma vb.) yapılması,

4) 24–30 Kasım Dünya Hayvanları Koruma Haftası nedeni ile İl ve İlçeler bazında planlanan etkinliklerin yapılması için İl koordinasyonunda İl–İlçe Eylem Planında yer alan maddelerdeki paydaşların katılımları ile gerçekleştirilmesi.

5) 5199 sayılı Kanun ve Hayvanları Koruma Yönetmeliği kapsamında İl–İlçe Eylem Planı doğrultusunda sahipsiz hayvanların toplama işlemlerinin ilgili belediyelerin toplama ekiplerinin kolluk kuvvetleri ile birlikte yapılması, Aygünlere intikal eden şikâyet konularına il–ilçe Eylem Planında yer verilen yöntemler uygulanarak hayvanların toplanması ve bakımevine yönlendirilmesi, ayrıca gerekli görülen hayvanların hayvan bakımevine götürülerek bakım–tedavi–kısırlaştırma–rehabilitasyon işlemlerinin yapılması, gerekli görülenlerin ise doğal yaşam alanlarına bırakılması.

6) İl Hayvanları Koruma Kurulu Toplantı Kararının İlçelerde uygulanmasının koordinasyonu amacıyla İl Hayvanları Koruma Kurulu Kararlarının ivedilikle kurul üyelerine iletilmesi.

Yine tepkilerden sonra ortaya çıkan 8 Kasım 2025 tarihinde imzalanan ‘Sahipsiz Köpeklerin Toplanması İş Birliği Protokolü’nde Manisa Valiliği, Manisa Büyükşehir Belediye Başkanlığı, İl Jandarma Komutanlığı, İl Emniyet Müdürlüğü, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlüğü, Manisa Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı, Şehzadeler ve Yunusemre Belediyeleri yer aldı. Protokolde şu maddeler yer aldı;

SAHİPSİZ KÖPEKLERİN TOPLANMASI İŞ BİRLİĞİ PROTOKOLÜ

1-Amaç

Yunusemre ve Şehzadeler İlçelerinde, can güvenliği ve toplum sağlığını tehdit eden sahipsiz köpeklerin acilen toplanması, kısırlaştırılması, rehabilitasyonu ve bakımının sağlanmasıdır.

2- Kapsam

Yunusemre ve Şehzadeler İlçe sınırları içerisinde sahipsiz köpeklerin ivedilikle toplanarak hayvan bakımevi/doğal yaşam alanlarına bırakılması, kısırlaştırılması, rehabilitasyonu ve bakımı için gerekli organizasyonun yapılması, finansman ve teknik ekipman ve personelin sağlanmasını kapsar.

3- Dayanak

Bu protokol,

1. Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında 1 No’lu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 273/6. Maddesi gereği;
   "Başkanlık ilin ihtiyaçları çerçevesinde gerektiğinde her türlü yatırım ve hizmetleri yerine getirebilir; bu amaçla kamu kurum ve kuruluşlarıyla, diğer tüzel kişilerle ve sivil toplum kuruluşlarıyla iş birliği yapabilir veya ortak projeleri yürütebilir." hükmü,
2. 5216 Sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun Belediyeler Arası Hizmet Alışverişi ve Koordinasyon başlıklı 27. maddesindeki hükümler ile diğer ilgili hükümler,
3. 5393 Sayılı Belediye Kanununun 75/a maddesi,
   “Mahalli idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına veya üniversitelere protokolle yetki devredebilir.” hükmü,
4. Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Görev, Yetki ve Sorumlulukları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik 5. maddesi (ç), (k) ve (s) fıkraları,
5. 5199 Sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ve Hayvanların Korunmasına Dair Uygulama Yönetmeliği,
6. 07.11.2025 tarih ve 2025/3 sayılı İl Hıfzıssıhha Kurulu Kararına istinaden hazırlanmıştır.

HAYVANSEVERLER DAVA AÇTI!

Sokak hayvanları hakkında alınan kararların yasa ve yönetmeliklere uygun olmadığını belirten HAKDEM yetkilileri, ‘Hayvan Koruma Kurulu Kararları’ ve ‘Sahipsiz Köpeklerin Toplanması İş Birliği Protokolü’ için iptal davası açtı. HAKDEM yetkilileri dilekçelerinde özetle şu ifadelere yer verdi;

Kurul kararı; sahipsiz hayvanların toplanması, kollukla birlikte operasyon yapılması, ilçeler arası sevk, bakımevine yönlendirme ve “doğal yaşam alanlarına bırakma” gibi düzenlemeler içerdiği için yetki, konu, sebep ve amaç unsurları yönünden sakat olup açıkça hukuka aykırıdır. Toplama yetkisi mevzuata göre yalnızca belediyelere verilmiştir (Yönetmelik m.20).

Kurulun ve kolluğun toplama–sevk işlemi yapması yetki gaspıdır ve yok hükmündedir. Kararda kullanılan “tehdit oluşturan köpek”, “riskli grup”, “huzursuzluk yaratan hayvanlar” gibi tanımsız ve ölçütsüz kavramlar, idareye keyfi takdir yetkisi tanımakta ve hukuk devleti ilkesini ihlal etmektedir. Karar; hayvanların yaşam hakkını korumak yerine, şehirden uzaklaştırma ve kapatma amacına yönelmiş olup Kanunun 1. maddesindeki koruma amacına aykırıdır. Mevcut bakımevlerinin su, elektrik, karantina alanı, ameliyat–müdahale bölmesi gibi zorunlu şartları taşımadığı, kapasitesinin de yetersiz olduğu dilekçe eklerindeki delillerle ortaya konmuştur. Bu durumda toplama kararının uygulaması kaçınılmaz şekilde eziyet ve ölüm riski yaratmaktadır. Hayvanların Korunması Hakkında Yönetmelik’in 15., 18. ve 19. maddelerinde düzenlenen toplama usulleri, bakımevi koşulları ve zorunlu standartlara uyulmadığı, videolar ve haber kayıtlarıyla sabittir. Toplama işlemlerinin ehil olmayan kişilerce yapıldığı, köpeklerin işkence niteliğinde yöntemlerle yakalandığı, mahallelinin sahiplendiği uysal hayvanların dahi toplanarak bilinmeyen yerlere götürüldüğü görülmektedir.

5199 sayılı Kanun’un 6. maddesine göre sahipsiz hayvanların toplanması, taşınması, müşahedeye alınması ve bakımevine kabulü yalnızca yerel yönetimlerin görevidir. Protokolle bu görev YİKOB, İl Tarım Müdürlüğü, DKMP, kolluk birimleri ve hatta özel şirketlere paylaştırılmış; böylece belediyelere ait kanuni görev, protokolle devredilmiştir.

YİKOB’un görevleri 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nde sınırlı şekilde sayılmış olup, hayvan toplama veya bakımevi işletme gibi bir yetki bulunmamaktadır. Protokol bu kurumlara kanunda yer almayan bir kolluk benzeri yetki tanıyarak ağır yetki sakatlığı doğurmaktadır. Protokol, 5393 sayılı Kanun’un 75/a maddesine de aykırıdır; çünkü belediye meclis kararı olmaksızın, yalnızca belediye başkanları tarafından imzalanmıştır. Bu yönüyle de yetki yönünden sakattır. Hayvanların Korunması Hakkında Yönetmelik; bakımevleri için veteriner hekim, karantina, ameliyathane, kısırlaştırma ünitesi, kayıt sistemi, kapasite sınırı gibi ayrıntılı şartlar öngörmektedir. Protokol ise bu şartları taşımayan veya ruhsatsız alanlara hayvan sevkini mümkün kılmakta, hatta “doğal yaşam alanlarına bırakma” gibi kanunda yer almayan uygulamaları meşrulaştırmaktadır. Danıştay 10. Dairesi’nin E.2019/4659, K.2020/3124 sayılı kararı, mevzuata uygun olmayan yerlere yapılan nakillerin ağır hukuka aykırı olduğunu belirtmektedir. Protokol bu içtihada aykırı bir uygulama kurmaktadır. Tüm bu nedenlerle protokol;

• yetki, sebep, konu ve amaç unsurları bakımından ağır sakatlıklar taşımakta,
• kanunilik, hukuk devleti, belirlilik ve öngörülebilirlik ilkelerini ihlal etmekte,
• bilimsel ve insancıl hayvan yönetimi standartlarını yok saymaktadır.

Bu nedenle hem iptali hem de İYUK m.27/2 uyarınca ivedi yürütmenin durdurulması talep edilmektedir. Protokol uygulanmaya devam ederse sahipsiz hayvanların ölüm ve kaybolma riskinin artacağı, sağlıklarının geri dönülmez biçimde zarar görebileceği ve fiili durum yaratılarak davanın konusuz bırakılabileceği açıktır. AİHM Öneryıldız/Türkiye kararında ifade edildiği üzere, devlet kontrolü altındaki riskleri önlemekle yükümlüdür; bu nedenle yürütmenin ivedi olarak durdurulması zorunludur.

EN BÜYÜK TEPKİ SARIALAN’A

Toplanan sokak köpeklerinin henüz resmi olarak açılışı gerçekleşmeyen ve tesis içinde birçok eksiği bulunan Şehzadeler Belediyesi Sarıalan Doğal Yaşam Alanı’na götürülmeleri tepkileri iyice artırdı. Hafta sonu yoğun yağışın ardından tekrardan video kaydına alınan Sarıalan’daki köpeklerin içler acısı görüntüleri, vicdanları sızlattı. Yağmur ve soğuk açısından korunaksız bir yer olan Sarıalan için Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Besim Dutlulu, büyükşehir belediyesi olarak durmaksızın köpek kulübesi ürettiklerinin fotoğraflarını paylaştı.

ADLİYEDE BASIN AÇIKLAMASI GERÇEKLEŞEK

Kararların iptali için dava yoluna başvuran hayvanseverler, 3 Aralık Çarşamba günü saat 11:00’de Manisa Adliyesi’nde basın açıklaması gerçekleştirecek. Bu sürecin ardından Doğal Yaşam Alanı’ndaki hayvanların akıbeti hala merak konusu olurken, yetkililerden tatmin edici bir açıklama yapılması bekleniyor.

21 Mart Nevruz Bayramında temsili karma töreni ile başlayan mesir macunu üretimi geleneksel yöntemlerle devam ediyor. 27 Nisan tarihinde saçımı yapılacak olan 8 ton mesir macununun yapımına devam ettiğini kaydeden Manisa'yı Mesir'i Tanıtma ve Turizm Derneği Başkanı Ufuk Tanık, kadınların elinden geleneklere uygun olarak üretimin ara verilmeden devam ettiğini söyledi.

Mesir duası 25 Nisan'da okunacak

Manisa 485. Uluslararası Mesir Macunu Festivalinin 27 Nisan Pazar günü saçım töreni ile sona ereceğini vurgulayan Başkan Tanık, saçılacak 8 ton mesir macununun her yıl olduğu gibi bu yıl da şifa duasının okunacağını hatırlattı.
Başkan Tanık, "Saçım töreni 27 Nisan Pazar günü yapılacak ancak onun öncesinde 25 Nisan Cuma günü her yıl yaptığımız gibi cuma namazı sonrası duası okunacak. O da geleneksel hale geldi. 27 Nisan'da saçımı yapılacak 8 ton Mesir Macununun hepsi hazırlanmış olacak ve protokolümüzün de katılımıyla birlikte derneğimiz imalathanesinde hazırlamış olduğumuz mesir macunlarını üzerine okumasına yapıyoruz. İnsanlarımız, Sultan Camiinden saçılan mesir macunlarının okunmuş olduğuna inanıyorlar. Gerçekten de öyle. 27 Nisan Günü okunmuş Mesir macunları saçımı yapılacak. Biz de duasını yaptırarak bu inanışın altını doldurmuş oluyoruz. Okunmuş olan şifalı mesir macunlarını vatandaşlarımızla buluşturmuş oluyoruz" dedi.

Mesir üretimi kadınlara istihdam sağlıyor

Mesir üretiminin kadınlara istihdam sağladığını vurgulayan Başkan Tanık, derneğin imalathanesinde 20 yılı aşkın süredir çalışmaya devam eden kadınlar tarafından yılın 365 günü üretimin devam ettiğini söyledi.

Manisa'yı Mesiri Tanıtma ve Turizm Derneğine bağlı imalathanede 20 yıldır çalıştığını anlatan Fatma Suna, "Benim ilk işyeri burası ve 20 yıldır mesir üretiminde çalışıyorum. Festivale hazırlanmak bizim için çok farklı, şifa dağıtıyor olmak çok heyecanlı ve onur verici oluyor. Hummalı bir çalışma içerisine girdik, şifa niyetine macunlarımızı saçacağız" dedi.

Dernek imalathanesinde 21 yıldır mesir macunu üretiminde görev yapan Birgül Arda ise, "Çalışmanın yanında manevi yönü bizim için daha değerli, halkımıza şifa dağıtmak güzel bir duygu, inşallah herkese şifa olur" dedi.

Mesir macununun tarihçesi

Mesir macunu, 41 çeşit baharat ve şifalı ottan oluşan bir macun çeşididir. İlk olarak Yavuz Sultan Selim'in eşi Ayşe Hafsa Sultan hastalanınca dönemin ünlü ve başarılı hekimi Merkez Efendi tarafından kullanılmıştır. Daha sonra halk tarafından ilgi görünce halka da dağıtılmaya başlanmıştır. Günümüzde Mesir Macunu Nevruz gününde 21 Mart'ta Manisa'daki Sultan Camii Darüşşifasında yapılan dua töreni ile karılmaya başlanır ve 21 Mart'ı takip eden hafta boyunca çeşitli sosyal, kültürel ve sportif faaliyetlerle kutlanan Mesir Şenlikleri'nin kutlandığı haftanın son gününde (Pazar günü) macun Sultan Camii kubbe ve minarelerinden halka saçılmaktadır. Mesir macununun genel özellikleri, hoş lezzeti ve kokusudur. Vücuda kuvvet, kalbe ferahlık verir, damağı kuvvetlendirir, dikkati arttırır, siniri yatıştırır, nefes darlığı, baş dönmesi, sırt, bel ağrısı, siyatik ve romatizmaya iyi gelir, kanı temizler, göğsü yumuşatır, idrar zorluğunu giderir ve iştah açar.

Mesir macunu içerisindeki 41 çeşit baharat

485 yıldır hazırlanan mesir macunu içerisinde bulunan baharatlar şöyle:

"Tarçın, karabiber, yenibahar, karanfil, çörek otu, hardal tohumu, anason, kişniş, zencefil, hibiskus, zerdeçal, Hindistan cevizi, rezene, kebabiye, sinameki, sarıhalile, vanilya, darı fülfül, kakule, havlıcan, hıyarşembe, safran, kimyon, çam sakızı, mürsafi, meyan balı, zulumba, limon kabuğu, portakal kabuğu, deve dikeni tohumu, keten tohumu, keçiboynuzu, udi hindi, ısırgan tohumu, akbiber, üzüm çekirdeği, hayıt tohumu, biberiye, funda yaprağı, melisa otu ve karahalile."

"Devletin bulamadığını ben nasıl bulayım"

Yaşadığı mağduriyeti anlatan Zeybek, "Annem öleli bir buçuk sene oldu. 2 kardeşiz biz. Veraset ilamı aldığımda bir kardeşimiz daha olduğunu öğrendim. Şaşırdım, geri dönüyordum yanlış aldım diye eve geldim okudum şok oldum. Bunu sorabileceğim kimse kalmadı. Annem öldükten sonra üçüncü kardeş çıktı. Onu da bilmiyorduk, annem bize bir şey söylemedi. Öldükten sonra çıktı. Bu sefer biz de şok olduk. Soracağımız kimse de kalmadı aile büyüklerimizin hepsi vefat etti. Tanımıyoruz, kimseden de duymadık. Yargı yoluna gittik. Manisa 1. Sulh Hukuk Mahkemesinde dava açtık. Hakime hanım her yeri araştırdı. Nüfus müdürlüklerini, belediyeleri, jandarmayı araştırdı hiçbir yaşam belirtisi çıkmadı. 3-4 mahkeme oldu en sonunda hakim dedi ki ‘Bu kişi yok, bulamıyoruz. Yargı yolu açık istinafa gidebilirsiniz'. Ben nasıl bulacağım bunu devletin bulamadığını dedim. İstinafa gidin dediler. Ne yapacağımı da bilmiyorum. Emniyete soruyorum mahkemeye başvurun diyorlar. Ne yapacağımı bilmiyorum" dedi.

Annesini daha önce de askere çağırmışlar

Annesinin yaklaşık 20 yıl önce kendisine bir sohbet sırasında nüfustan kaynaklı bir hatayı anlatan Zeybek, "Annem bana 20 yıl önce sohbet ederken bir askerlik anısını anlattı. Amasya'da yaşarken, annemi askere çağırmışlar. Dayımın askerlik celbini anneme göndermişler. Nüfusta karışıklık olmuş. Annemin adı Fethiye dayımın adı Fethi. Kimlikleri karışmış, dayım gidip düzelttiriyor ve kendisi askere gidiyor" ifadelerini kullandı.

"2007 yılında kimliğe kaydolmuş"

Veraset ilamında çıkan kardeşlerinin 2007 yılında yapılan TC Kimlik numarası verilmesi sırasında ortaya çıktığını kaydeden Zeybek, "Turgutlu'da nüfus müdürlüğüne gittiğimde müdürlükteki bir personel bana TC Kimlik numaralarının 2007 yılında verildiğini ve bu tarihte bu kişinin Çobanisa'daki adrese kaydının yapılmış olduğunu söyledi. 2007 yılından beri kimse bilmiyor bunu. 60 yaşındayım. Böyle bir kişiyi ne biliyoruz ne de duyduk. Hakime soruyorum bu insan Çobanisa'da yaşıyorsa buna seçmen kağıdı gelmez mi, yok! Sadece nüfusta görünüyor. Hiçbir yerde kaydı yok. TC kimliği verildikten sonra kimse bilmiyor. Nüfusta çıkıyor sadece ve yaşıyor görünüyor. Ne hastaneye gitmiş ne ilaç almış ne trafik cezası var ne de başka bir kaydı. Yaşasa bulacağız ama hiçbir yerde kaydı yok. Ben bu kişinin nüfustan düşürülmesini istiyorum. Bunu ben yapamam. Devlet bunu bulacak ve yapacak. Nüfustan kaynaklı bir problem. Nüfus müdürlüğündeki personelin bana dediği o soy isim benzerliğinden karışıklık olmuş olabilir dedi. Nüfusa dava açmadım. Adliyeye giderek şikayetçi oldum. Ne yapacağımı bilmiyorum. Bir yıldır bir buçuk yıldır gitmediğim, araştırmadığım yer kalmadı. Şimdi de istinafa gideceğim ama istinafa gitmeyi istemiyorum. Çok uzayacak süreç. Buna nüfus bakacak. İstinafta aynı şeyi araştıracak. Mahkeme bu kararı alırken her yere sordu zaten. Nüfustaki karışıklığın ceremesini ben çekiyorum" dedi.